Sejm RP w dn. 4 kwietnia 2025 roku skierował projekt nowelizacji ustawy o inwestycjach w zakresie elektrowni wiatrowych po pierwszym czytaniu do dalszych prac w Komisji do Spraw Energii, Klimatu i Aktywów Państwowych oraz Komisji Infrastruktury. Wniosek opozycji o odrzucenie projektu nie uzyskał większości głosów, co otwiera drogę do kontynuacji prac legislacyjnych nad kluczowymi zmianami dla branży wiatrowej.
3 kwietnia 2025 r. w Sejmie odbyło się pierwsze czytanie projektu nowelizacji ustawy wiatrakowej, a kolejnego dnia – głosowanie. Procedowany projekt, opracowany przez Ministerstwo Klimatu i Środowiska, zakłada fundamentalne zmiany regulacyjne, które mogą odblokować potencjał lądowej energetyki wiatrowej w Polsce. Głównym elementem nowelizacji jest eliminacja restrykcyjnej zasady 10H, co według szacunków ministerstwa zwiększy dostępną powierzchnię pod inwestycje wiatrowe o 26%. Projekt ustanawia nową minimalną odległość elektrowni wiatrowych od zabudowy mieszkaniowej na poziomie 500 m, zastępując dotychczasowy próg 700 m.
„Naszym celem jest zwiększanie suwerenności i niezależności polskiego systemu elektroenergetycznego. Jeżeli chcemy mieć niższe rachunki za energię elektryczną w Polsce i poprawić konkurencyjność polskiej gospodarki, to ta ustawa jest nam potrzebna” – argumentowała podczas debaty parlamentarnej minister Paulina Hennig-Kloska.
Nowelizacja zachowuje rygorystyczne ograniczenia środowiskowe, utrzymując zakaz lokalizacji elektrowni wiatrowych na terenach parków narodowych, rezerwatów przyrody, parków krajobrazowych i obszarów Natura 2000. Ustanowiono również strefy buforowe: 1500 m dla parków narodowych (ograniczenie względem poprzednich 10H), 500 m dla rezerwatów przyrody oraz 500 m dla obszarów Natura 2000 ustanowionych w celu ochrony ptaków i nietoperzy.
Kluczowym aspektem projektu jest umocnienie roli samorządów i społeczności lokalnych w procesie decyzyjnym. Lokalizacja inwestycji wiatrowych będzie możliwa wyłącznie na podstawie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, z możliwością wykorzystania zintegrowanego planu inwestycyjnego. Taka konstrukcja przepisów daje społecznościom lokalnym decydujący głos w kwestii realizacji inwestycji.
„Nowelizacja ustawy o elektrowniach wiatrowych zyskała pozytywne stanowisko Komisji Wspólnej Rządu i Samorządu Terytorialnego. Elektrownie będzie można lokalizować tylko i wyłącznie na miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego, nie na żadnych warunkach zabudowy. Zawsze decydujący będzie głos wspólnot lokalnych” – zaznaczył wiceminister klimatu i środowiska Miłosz Motyka.
Resort klimatu szacuje, że implementacja nowych przepisów umożliwi budowę do 10 GW nowych mocy do 2030 roku. Nowelizacja ustawy ma być również katalizatorem rozwoju modelu prosumenta wirtualnego, poszerzając możliwości partycypacji w korzyściach z energetyki wiatrowej dla mieszkańców nie tylko gmin, w których zlokalizowane będą turbiny, ale również gmin sąsiednich.
Minister Hennig-Kloska wskazała na komplementarne działania rządu wspierające transformację energetyczną, w tym Fundusz Wsparcia Energetyki o wartości 70 mld zł z KPO dedykowany modernizacji i rozbudowie sieci elektroenergetycznych. Dotychczas podpisano umowy na ponad 30 mld zł, a zgłoszone projekty przewidują roczną redukcję zużycia energii pierwotnej o 23 mln MWh/rok oraz budowę 88 tys. km sieci elektroenergetycznej i modernizację blisko 60 tys. km istniejącej infrastruktury.
Równolegle do działań legislacyjnych w zakresie energetyki wiatrowej, NFOŚiGW intensyfikuje wsparcie dla systemów magazynowania energii poprzez sześć dedykowanych programów: Mój Prąd, Moja Elektrownia Wiatrowa, Energia dla wsi, Systemy Magazynowania Energii, Wsparcie wykorzystania magazynów i innych urządzeń do stabilizacji sieci. 4 kwietnia 2025 roku uruchomiono nabór wniosków w programie „Magazyny energii elektrycznej i związana z nimi infrastruktura dla poprawy stabilności polskiej sieci elektroenergetycznej” z budżetem 4 mld zł.
Źródło: MKiŚ
