Rada Ministrów przyjęła projekt ustawy wprowadzający rozwiązania mające na celu przyspieszenie rozwoju odnawialnych źródeł energii w Polsce. Nowe przepisy przewidują skrócenie czasochłonnych procedur administracyjnych oraz ułatwienia dla morskiej energetyki wiatrowej, która stanowi fundament polskiej transformacji energetycznej. Pierwsza aukcja dla morskich farm wiatrowych z tzw. II fazy jest zaplanowana na koniec 2025 roku.
Wczoraj 17 września br. Rada Ministrów przyjęła projekt ustawy o zmianie ustawy o promowaniu wytwarzania energii elektrycznej w morskich farmach wiatrowych oraz niektórych innych ustaw (UD162), przedłożony przez Minister Klimatu i Środowiska.
Główną barierą rozwoju energetyki odnawialnej pozostają złożone i czasochłonne procedury administracyjne związane z uzyskiwaniem zezwoleń. Nowe regulacje przewidują wyznaczanie konkretnych terenów, na których sytuowanie OZE będzie przyspieszone w sposób systemowy.
Obszary te zostaną wyznaczone w oparciu o obowiązujące założenia planistyczne. Kluczowymi kryteriami będą istniejąca infrastruktura energetyczna, obecność terenów przemysłowych charakteryzujących się największym zapotrzebowaniem na energię oraz odbiór społeczny w ramach konsultacji publicznych. Zgodnie z założeniami, mają to być tereny, gdzie instalacje OZE nie będą oddziaływały w znaczącym stopniu na środowisko.
Ułatwienia dla morskich farm wiatrowych
Projekt UD162 wprowadza rozwiązania mające zagwarantować sprawne przeprowadzenie aukcji dla morskich farm wiatrowych na zasadach konkurencyjności. Nowe przepisy umożliwią między innymi składanie oddzielnych ofert aukcyjnych dla dwóch farm wiatrowych zlokalizowanych w granicach tego samego obszaru.
Jak czytamy na stronach Rządowego Centrum Legislacji, w piśmie z 16 września Minister Finansów i Gospodarki wskazał w swoim stanowisku, że nie należy przewidywać w projekcie dodatkowego mechanizmu waloryzującego. Z kolei w Minister Klimatu i Środowiska w piśmie z dnia 17 września wyjaśniła, że kwestia pozostawienia w projekcie dodatkowego mechanizmu waloryzującego została rozstrzygnięta przez Stały Komitet Rady Ministrów. Zgodnie z przekazanymi przez KPRM
roboczymi ustaleniami SKRM z dnia 11 września 2025 r., uwaga Ministra Finansów dotycząca wykreślenia dodatkowego mechanizmu waloryzującego nie została przyjęta.
„W odpowiedzi na te wyzwania w projektowanej ustawie zaproponowano wprowadzenie tzw. tunelu waloryzacyjnego, który ogranicza maksymalny poziom waloryzacji do wartości średniookresowego celu inflacyjnego określonego przez Radę Polityki Pieniężnej. Rozwiązanie to jest w pełni uzasadnione z punktu widzenia stabilności systemu wsparcia oraz długofalowej przewidywalności przepływów finansowych dla inwestorów”.
Ponadto, w odpowiedzi na uwagi zgłoszone przez ministra właściwego do spraw aktywów państwowych, MKiŚ zdecydował się na uzupełnienie przepisów o możliwość fakultatywnego podwyższenia waloryzacji w okresie budowy morskiej farmy wiatrowej.
„Uwzględnienie tych regulacji w ustawie offshore wind stanowi zatem wyważone rozwiązanie, które zrównoważy interesy państwa i inwestorów, minimalizując ryzyko nadmiernego wsparcia, a jednocześnie pozwoli na dalszy rozwój morskiej energetyki wiatrowej w Polsce” – czytamy w piśmie resortu.
Spółdzielnie energetyczne w miastach
Nowe regulacje rozszerzają możliwość tworzenia spółdzielni energetycznych na mieszkańców gmin miejskich. Dotychczas przepisy ograniczały ten instrument do obszarów gmin wiejskich i miejsko-wiejskich.
Spółdzielnia energetyczna to forma współpracy lokalnej społeczności obejmującej mieszkańców, firmy i samorządy, która służy wspólnemu wytwarzaniu i korzystaniu z energii odnawialnej. Rozwiązanie to prowadzi bezpośrednio do obniżenia rachunków za energię dla uczestników inicjatywy. Zmiana jest szczególnie oczekiwana przez samorządy i wspólnoty mieszkaniowe w większych ośrodkach miejskich.
Nowe możliwości dla prosumentów lokatorskich
Przepisy przewidują poprawę warunków funkcjonowania prosumenta lokatorskiego, głównie poprzez zwiększenie możliwości lokalizacji instalacji OZE oraz szersze wykorzystywanie środków z nadwyżek energii.
Prosument lokatorski to między innymi wspólnota mieszkaniowa posiadająca instalację fotowoltaiczną, która produkuje energię na potrzeby części wspólnych nieruchomości. Uzyskane środki z nadwyżek energii może przeznaczyć na remonty czy obniżenie opłat dla mieszkańców. Nowe regulacje umożliwią lokalizację instalacji OZE nie tylko na budynku, ale także w innych miejscach należących do wspólnoty.
Harmonogram wejścia w życie
Nowe przepisy mają wejść w życie po 14 dniach od ogłoszenia w Dzienniku Ustaw.
